คำสัญญา SkyTrain สู่ Newton เมื่อเกมการเมืองวิ่งเร็วกว่าเงิน TransLink

คำสัญญาช่วงหาเสียงเกิดขึ้นได้ง่ายเสมอ แต่การหาเม็ดเงินมาลงมือก่อสร้างจริงกลับเป็นอีกเรื่อง เมื่อทั้ง Conservative Party of British Columbia และ BC NDP ของ David Eby ต่างประกาศข้อเสนอตรงกันว่าจะต่อขยายรถไฟฟ้า SkyTrain สาย Expo Line จาก Surrey City Centre ไปยัง Newton แม้กลุ่มผู้สนับสนุนระบบขนส่งสาธารณะจะขานรับอย่างคึกคัก แต่ TransLink ซึ่งเป็นหน่วยงานกำกับดูแลระบบขนส่งมวลชนในพื้นที่ กลับส่งสัญญาณเตือนชัดเจนถึงความจำเป็นเร่งด่วนเรื่องงบประมาณที่ยังไร้หลักประกัน

แรงขับเคลื่อนระลอกนี้มีจุดเริ่มจากการเมืองท้องถิ่น หลังผลเลือกตั้งระดับเทศบาลหนุนให้ McCallum คืนสู่ตำแหน่งใน Surrey City Hall ภายใต้ Safe Surrey Coalition-led Surr โดยหนึ่งในหมัดเด็ดมัดใจผู้มีสิทธิเลือกตั้งคือคำมั่นว่าจะพารถไฟฟ้า SkyTrain ไปให้ถึง Newton เมื่อเสียงเรียกร้องของชาวเมือง Surrey ชัดเจน ฝั่ง Lorne Doerkson’s Conservatives จึงไม่รอช้า รีบรับปากว่าจะสร้างส่วนต่อขยาย SkyTrain ตามแนว King George Boulevard มุ่งหน้าสู่ Newton Town Centre ด้าน BC NDP ภายใต้ David Eby ก็โดดร่วมวงให้คำมั่นเช่นกันเพื่อรักษาฐานเสียง

ต้นทุนระบบรางกับตัวเลขที่ยังไร้คำตอบ

หากมองข้ามเสียงเชียร์ทางการเมืองแล้วพิจารณาในมุมบริหารต้นทุน ปัญหาพื้นฐานของโครงสร้างพื้นฐานไม่ได้อยู่ที่การขีดแนวเส้นทาง แต่อยู่ที่ใครจะเป็นผู้จ่าย TransLink ย้ำชัดว่าโครงการขนาดใหญ่เช่นนี้ต้องมีเงินทุนที่จับต้องได้ ไม่ใช่แค่เจตจำนงเชิงนโยบาย ยิ่งมีตัวเลขเงินทุนเกี่ยวข้องถึง USD 250000000 ยิ่งกลายเป็นภาระทางการคลังก้อนโตที่ต้องชี้แจงแหล่งที่มาให้ชัด

ข้อจำกัดสำคัญคือ ทั้งพรรค Conservatives ของ Lorne Doerkson และ BC NDP ต่างเร่งให้คำมั่นในจังหวะ Election-time เพื่อหวังผลการเมืองระยะสั้น ทว่าระบบรางไม่ได้วิ่งด้วยคำขวัญ การวางราง Expo Line ตามแนว King George Boulevard สู่ Newton Town Centre พ่วงต้นทุนมหาศาล ทั้งงานโยธา ระบบอาณัติสัญญาณ ขบวนรถใหม่ ตลอดจนงบเดินรถและซ่อมบำรุงระยะยาว หากรัฐบาลมณฑลไม่ระบุชัดเจนว่าจะหาเงินมาจากไหน ความเสี่ยงทั้งหมดจะตกอยู่กับ TransLink ทันที

สัญญาการเมืองกับความเสี่ยงการคลัง

โครงการขนส่งมวลชนไม่ต่างจากการบริหารห่วงโซ่อุปทาน หากต้นทางไร้หลักประกันเรื่องงบประมาณ ปลายทางย่อมไม่มีวันเกิดขึ้นได้จริงตามกรอบเวลา การที่กลุ่มหนุนระบบขนส่งสาธารณะยินดีกับทิศทางของสองพรรคใหญ่ย่อมเข้าใจได้ เพราะความต้องการเดินทางใน Newton มีอยู่จริงและสั่งสมมานาน แต่การตอบรับหลักการโดยละเลยสมการการเงินถือเป็นความเสี่ยงที่ไม่อาจมองข้าม

คำถามสำคัญเวลานี้จึงไม่ใช่ Newton ต้องการรถไฟฟ้าหรือไม่ แต่คือคำสัญญาของทั้งสองขั้วจะแปรเป็นงบประมาณให้ TransLink นำไปเบิกจ่ายและเซ็นสัญญาจ้างจริงได้เมื่อใด ตราบใดที่ยังไร้แผนการเงินที่ชัดเจน โครงการต่อขยาย SkyTrain สาย Expo Line สู่ Newton ก็ยังคงเป็นได้เพียงพิมพ์เขียวบนเวทีปราศรัยที่รอคอยเม็ดเงินจริงมาขับเคลื่อน