พลังงานหมุนเวียนแปซิฟิก: โจทย์ใหญ่ในสมรภูมิพลังงานสะอาด
แม้ทั่วโลกตื่นตัวกับพลังงานสะอาด แต่หมู่เกาะแปซิฟิกยังขาดเสถียรภาพ จีนก้าวเข้ามามีบทบาทท่ามกลางยุทธศาสตร์ใหม่ๆ

ความสนใจในพลังงานหมุนเวียนกำลังเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องในภูมิภาคแปซิฟิก โดยเฉพาะในกลุ่มประเทศหมู่เกาะที่เผชิญภาวะขาดแคลนพลังงานรุนแรง แต่การลงทุนที่เพิ่มขึ้นนี้ยังไม่สามารถคลี่คลายวิกฤตพลังงานได้สมบูรณ์ ความท้าทายยังคงมีอยู่ ทั้งจากโครงสร้างพื้นฐานเดิมที่พึ่งพาพลังงานฟอสซิล และความต้องการลงทุนที่สูงลิบลิ่ว
“Pre-Event” ที่ International Renewable Energy Agency (IRENA) จัดขึ้น เน้นย้ำความจำเป็นของการลงทุนเพื่อเป้าหมายที่ทะเยอทะยานด้านพลังงานหมุนเวียนในประเทศหมู่เกาะแปซิฟิก นี่สอดรับกับความเคลื่อนไหวใหญ่ที่ World Bank Group เตรียมจัด “East Asia and Pacific Energy Knowledge and Learning Forum” เพื่อแลกเปลี่ยนความรู้และส่งเสริมการพัฒนาพลังงานในภูมิภาค ความต้องการพลังงานที่ยั่งยืนเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง โดยเฉพาะเมื่อพิจารณาว่า “คุณแล่นเรือเข้าสู่เขตจอดเรือแล้วดับเครื่องยนต์” ซึ่งสะท้อนวิถีชีวิตและการพึ่งพาพลังงานทางทะเลในหลายพื้นที่
แต่แม้จะมีความพยายามเหล่านี้ Lowy Institute รายงานว่า “ความไม่มั่นคงทางพลังงานยังคงอยู่ในระดับที่รุนแรง แม้ว่าการลงทุนด้านพลังงานหมุนเวียนจะเพิ่มขึ้นก็ตาม” นี่คือข้อเท็จจริงที่ตอกย้ำความซับซ้อนของปัญหา ไม่ได้เกี่ยวกับปริมาณการลงทุนเพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงประสิทธิภาพของการลงทุนและการกระจายตัวของพลังงานด้วย
ขณะที่บางประเทศมองหาพันธมิตรเสริมสร้างศักยภาพด้านพลังงานหมุนเวียน เช่น มอริเชียสที่พึ่งพากองทัพเรือเพื่อหาทางออกด้านพลังงานสะอาด ตามรายงานของ The Guardian ความร่วมมือจากภายนอกจึงน่าจับตา จีนเองก็มีบทบาทสำคัญเข้ามาลงทุนและพัฒนาในภูมิภาค อย่างการร่วมมือระหว่าง Trackbond Energy และ China’s Tide Power เพื่อยกระดับภาคพลังงานของไนจีเรีย ตามข่าวของ The Guardian Nigeria News นี่อาจสะท้อนทิศทางที่จีนพยายามขยายอิทธิพลด้านพลังงานหมุนเวียนในตลาดเกิดใหม่ ซึ่งอาจส่งผลต่อสมดุลพลังงานในแปซิฟิกได้ในอนาคต
“คุณแล่นเรือเข้าสู่เขตจอดเรือแล้วดับเครื่องยนต์”
คำถามพื้นฐานอย่าง “พลังงานหมุนเวียนคือคำตอบสำหรับพลังงานบนเรือหรือไม่” ยังคงเป็นประเด็นถกเถียง แสดงให้เห็นว่าเทคโนโลยีและโครงสร้างพื้นฐานยังคงต้องการการพัฒนาอย่างมาก ไม่เพียงเฉพาะภาคพื้นดิน แต่ยังรวมถึงภาคการเดินเรือ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของเศรษฐกิจและวิถีชีวิตในหมู่เกาะแปซิฟิก
ท้ายที่สุดแล้ว แม้ว่าพลังงานหมุนเวียนจะได้รับการส่งเสริมอย่างจริงจัง และการลงทุนมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง แต่การเปลี่ยนผ่านสู่ความมั่นคงทางพลังงานที่ยั่งยืนในแปซิฟิกยังคงเผชิญอุปสรรคสำคัญ ความไม่มั่นคงทางพลังงานที่ Lowy Institute ชี้ให้เห็นยังคงเป็นเงาบดบังความทะเยอทะยาน การเดินหน้าไปข้างหน้าจึงต้องอาศัยมากกว่าแค่เงินลงทุน แต่ยังรวมถึงการปรับปรุงโครงสร้างนโยบาย เทคโนโลยีที่เหมาะสม และความร่วมมือระหว่างประเทศที่แข็งแกร่ง เพื่อให้ภูมิภาคนี้สามารถปลดแอกตัวเองจากการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิลได้อย่างแท้จริง คำถามจึงไม่ใช่เพียงว่าพลังงานหมุนเวียนคือคำตอบหรือไม่ แต่เป็นว่าเมื่อใดและอย่างไร ที่จะทำให้คำตอบนั้นเป็นจริงได้
แหล่งที่มา
จดหมายข่าว
แปซิฟิก เดลี
บทสรุปคัดสรรจากไทย เอเชีย-แปซิฟิก และทั่วโลก